استئوفیت یا خار استخوانی زانو چیست؟

 استئوفیت یا خار استخوانی زانو چیست و چگونه درمان می شود؟

یکی از بیماری های رایج که در زانو به وجود می آید، خار استخوانی زانو است. به صورت متداول این عارضه در تصویربرداری های افراد بالای 50 سال دیده می شود. خار استخوانی زانو گاهی با درد همراه است و گاهی نیز دردی از آن در ناحیه زانو احساس نخواهد شد. در ادامه مطلب، بیشتر با استئوفیت و درمان آن آشنا می شویم.

استئوفیت یا خار استخوانی زانو چیست؟

عبارت خار استخوانی به درستی برای این بیماری به کار گرفته نشده است. با توجه به واژه خار این تصور به وجود می آید که استخوان تیزی رشد می یابد که با فشار روی قسمتی از مفصل موجب درد خواهد شد. در حالی که خارهای استخوانی معمولاً گرد و صاف هستند و این موضوع بر خلاف نام گذاری آن ها است.

در علم پزشکی دو اصطلاح استئوفیت و انتزوفیت برای خار استخوانی استفاده می شود. استئوفیت و انتزوفیت، برآمدگی هایی روی استخوان بوده که در آن قسمت، بافت اضافه استخوان رشد خواهد کرد. این رویه به صورت معمول واکنشی است که نسبت به روند آرتروز در حال پیشرفت رخ می دهد.

استخوان، بافت اضافی را به عنوان روشی برای متعادل کردن عدم تعادل نیروها در مفصل به وجود می آورد. استئوفیت و انتوزوفیت واکنشی در استخوان هستند که در برابر فشار و استرس بروز پیدا می کنند. استئوفیت غالباً به سبب اصطکاک زیاد به وجود خواهد آمد. استئوفیت ها در قسمتی از مفاصل قرار می گیرند که استخوان های تشکیل دهنده مفصل به هم وصل شده اند.

انتزوفیت ها نیز خارهای استخوانی هستند که در قسمت متصل شدن رباط ها و تاندون ها به استخوان به وجود می آیند. آسیب دیدگی، بیماری های مزمن یا کشیدگی موجب خواهد شد تا رباط یا تاندون دچار لطمه شده و ملتهب شوند. در صورتی که این التهاب در یک نقطه اتصال تشکیل شود، خار استخوان پدید می آید. باید در نظر داشت با توجه به این که انتزوفیت ها و استئوفیت ها با یکدیگر در ارتباط هستند، اگر شخصی دچار استئوفیت شود ممکن است دارای انتزوفیت هم باشد.

چه عواملی باعث به وجود آمدن خار استخوانی می شود؟

یکی از عوامل بسیار مهم که باعث ایجاد خار استخوانی می شود، آرتروز زانو است. با از بین رفتن غضروف موجود در مفصل زانو، استئوفیت در افراد خود را نشان خواهد داد. اما از دیگر مواردی که موجب تشکیل خار استخوانی خواهند شد موارد زیر است:

• پارگی رباط صلیبی قدامی
• پارگی مینیسک
• در رفتگی استخوان کشکک

علائم خار استخوانی

استئوفیت هنگامی که در فرد به وجود می آید همراه با علائمی است. این علائم به صورت متداول موارد ذیل هستند:

• ضعف و درد در زانو
• کم شدن دامنه حرکتی در بیمار
• سفت شدن و خشک شدن زانو
• ملتهب شدن زانو

عوارض استئوفیت

خار استخوانی به سبب از بین رفتن غضروف ناشی از آتروز زانو به وجود می آید و در صورتی که آرتروز معالجه نشود، این توانایی را دارد تا به اندازه ای پیشرفت کند که حتی ایستادن و نشستن را بسیار دردناک کند. گاهی پزشک معالج برای درمان این بیماری، عمل جراحی روی بیمار انجام می دهد.

تشخیص استئوفیت

برای این که استئوفیت تشخیص داده شود، می توان از طریق اشعه ایکس اقدام نمود که باید حتما برای این موضوع به متخصص ارتوپد مراجعه کرد. پزشک متخصص معاینه های لازم را روی زانو انجام خواهد داد تا به صورت دقیق دامنه حرکتی را مورد ارزیابی قرار دهد.

درمان استئوفیت

خارهای استخوانی معمولاً تا زمانی که به وسیله اشعه ایکس تصویربرداری نشوند تشخیص داده نخواهند شد. البته در صورتی که علائمی نداشته باشند و همراه با درد و التهاب نباشند نیاز به درمان نیست. اما گاهی به شدت موجب درد، تورم، التهاب و سفتی زانو در فرد بیمار خواهند شد.

درمان هایی که برای استئوفیت توسط پزشک معالج برای بیمار تجویز می شود شامل موارد زیر است:

1. دارو درمانی: در صورتی که پزشک تشخیص دهد که بیمار نیاز به جراحی ندارد. داروهای ضد التهاب جهت کاهش درد و تورم را برای بیمار تجویز می کند تا مشکل او تا حدودی کمتر شود.
2. فیزیوتراپی: یکی دیگر از روش های درمان خار استخوانی زانو، انجام منظم جلسات فیزیوتراپی است. فیزیوتراپی نقش به سزایی در کم شدن علائم خار استخوانی زانو خواهد داشت. همچنین به وسیله فیزیوتراپی سرعت، پیشرفت فرسایش غضروف در زانو هم ممکن است کم شود.
3. عمل جراحی: یکی از متداول ترین روش های جراحی برای درمان استئوفیت، آرتروسکوپی زانو است. از آرتروسکوپی زانو برای از میان برداشتن خار استخوانی و بهبود غضروف آسیب دیده که در مفصل زانو است استفاده می شود.

در این شیوه درمانی، جراح با کمک آرتروسکوپ که وسیله ای به اندازه عرض مداد است و به آن دوربین و نور وصل شده است که درون مفصل زانو را مورد بررسی و مشاهده قرار می دهد. به وسیله این روش دیگر نیاز نیست که برشی عمیق در امتداد قسمت خارجی زانو ایجاد شود.

البته برای درمان خار استخوانی زانو پیش از جراحی می توان درمان های ابتدایی مانند اصلاح فعالیت و سبک زندگی، یخ درمانی و تزریقات را تحت نظر پزشک انجام داد. باید در نظر داشت خارهای استخوانی به صورت خود به خود از بین نخواهند رفت. این احتمال وجود دارد که خارهای استخوان نشانه ای از مشکلات دیگر در مفاصل باشند. پس با توجه به این موارد باید به وسیله برخی از جراحی ها درمان شوند.

مراجعه به پزشک

خار استخوانی زانو به سبب فرسایش غضروف مفصل، ایجاد می شود و در صورتی که مورد معالجه قرار نگیرد می تواند آسیب های غیر قابل جبرانی را به استخوان های زیرین وارد آورد. دکتر عباس بهراد متخصص ارتوپد، جراح زانو و لگن، یکی از بهترین پزشکان متخصص در زمینه معالجه استئوفیت یا خار استخوانی زانو است. شما می توانید با مراجعه به دکتر بهراد پس از انجام معاینات دقیق، ایشان تشخیص خواهند داد که بیمار باید تحت کدام روش درمانی قرار گیرد و بهترین درمان را تجویز خواهند کرد.